Kronik hastalıklara özel ramazan teklifleri

Kronik hastalığı olanlar dikkat! “Ben her yıl yakalıyorum, bir şey olmuyor” ya da “Tehlikeli olduğunu söyleyenler mübalağa etiyor” demeyin; uzun yaz günlerinde oruç yakalamak için hekiminizin kesinlikle onayını alın. Çünkü Ramazan’ın yaz sıcaklarına gelmesi, uzun açlık sürecinin yanı sıra akışkan kaybının çoğalması tehlikesini birliktesi getiriyor.

İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Aytaç Karadağ, ülkemizde vasati hayat müddetinin 78 seneye çıkması ve ‘geriatrik popülasyon’ olarak adlandırılan 65 yaş üstündeki bireylerin oranının yüzde 8.3’e yükselmesi sebebiyle kronik hastalıkların rakamının beklenildiği gibi çoğaldığını belirterek “Çocuklar, hamileler, yaşlılar ve kronik hastalığı olanlar uzun süreli açlığa ve akışkan kaybına karşı daha duyarlıdırlar.

Yaz orucu gibi uzamış açlık yarıyıllarında metabolik süratimiz yavaşlayacağı için halsizlik, mide boşalmasında yavaşlama, şeker düşüklüğü olmakta; bu vaziyet ise kronik hastalığı olanları negatif etkilemektedir. Oruç yakalamak için kesinlikle hakimiyetten geçip hekim onayı almalarını öneriyorum” diyor. Dr. Aytaç Karadağ, kronik hastalığı olanlara özel ihtarlar ve tekliflerde bulundu.

MİDE-BAĞIRSAK HASTALIKLARI

Mide-bağırsak problemi olan hastaların büyük bir kısmı iftarı açtıktan sonra sağlık kurumu acillerine müracaat etmek zorunda kalıyor. Zira süratli yemek, yemek sırasında bol su içimi, mideyi gerecek biçimde çok yemek iftarı açtıktan sonra mide-bağırsak şikayetlerinin çoğalmasına neden oluyor.

NE YAPMALI?

Yemek sırasında fazla su içmeyin. Su içimini saatlere yayın.

Lifli, sulu, zeytinyağlı, sebzeli Akdeniz tipi beslenin.

Süratli yemeyin, gıdaları iyi çiğnemeden yutmayın, yemekten sonra hemen yatmayın.

Fazla yağlı, baharatlı gıdalar ve şerbetli tatlılardan kaçının.

Karnınızda kabarıklık ve gaz varsa; süt, süt mahsulleri ve glutenden muhtaç beslenin.

DİYABET

Tip 1 diyabet hastalarının tamamı ve insülin kullanan Tip 2 diyabet hastalarının oruç yakalaması mahzurlu. Ağızdan şeker ilacı kullananlar; açlık-tokluk kan şekeri seviyeleri ve son üç aylık kan şekeri ortalamaları mantıklı seviyelerde ise hekimlerine danışarak oruç yakalayabilirler. Sabah aç karnına ilaç kullanan diyabet hastalarının hipoglisemi tehlikesinden dolayı hekim hakimiyetinde açlık şeker hapı değiştirilmeli.

NE YAPMALI?
İftar ve sahurda karbonhidrat ile yağdan zengin beslenmeyin.
Yumurta, süt, tuzsuz peynir gibi düşük glisemik indeksi olan ve yavaş hazmedildiği için tokluk hissi veren, kana yavaş salındığı için kan şekerinin düşmesini yasaklayan besinler tüketin.
Pide, makarna, pilav gibi kan şekerini süratli yükseltip düşüren yiyeceklerden kaçının.
İftar ve sahur arasında, saatlere yayarak kesinlikle en az 2 litre su için.
İftardan sonra tatlı yeme isteği olduğunda en az 1 saat bekleyin. Şerbetli tatlılardan kaçının. Şekeri eksiltilmiş sütlü tatlı seçim edin.

SOLUNUM SİSTEMİ HASTALIKLARI

Soluk açıcı spreyler, buğu rehabilitasyonları akciğerden emilemediği, sistemik dolaşıma katılamadığı için orucu bozmuyor. Astım, KOAH hastaları reflüye karşı tekliflere uymadığında kuru öksürük ve soluk darlığı hamleleri artabiliyor.

NE YAPMALI?

Öğle sıcağında konuttan dışarı çıkmayın, sarih renkli ve geniş giysi giyin.

Kendinizi yormayın. Konuta gelince ılık suyla duş alın; gün içinde boyun-el bilekleri, alın ve ensenizi suyla ferahlatın.

Sahur ve iftardan hemen sonra uzanmak reflüyü artırdığından hemen yatmayın.

Süratli ve fazla yemek reflüyü artırdığından yavaş ve lokmaları iyi çiğneyerek yiyin, midenizi suyla doldurmayın.

Terlemeyle kaybedilen su balgamı koyulaştıracağı için iftarla sahur arasında saatlere yayarak kesinlikle 2-2,5 litre su için.

KALP, YÜKSEK TANSİYON
Hipertansiyon hastalarının oruç yakalaması mahzurlu. Ancak tansiyon hastalığı hakimiyet altında olanlar ve ek karmaşıklıkları olmayanlar, hekim hakimiyetinde ilaç saatleri yine tertip edilerek oruç yakalayabilir. Şayet hekiminiz onay verdiyse, kaidelere uymak kaydıyla oruç yakalamanın huzuru ile tansiyon kumpasa dahi girebiliyor.

NE YAPMALI?

Tansiyonunuzu gün içerisinde daha sık hakimiyet edin ve rastgele bir kasvet sezdiğinizde kesinlikle sıhhat kuruluşuna başvurun.

İlacınızı içmeyi umursamama etmeyin.

Güneşe öğle saatlerinde çıkmayın, çıkarken şapka takın.

İftar ile sahur arasında en az susamamış olsanız dahi 2 litre su için.

Tuzlu peynir, tuzlu zeytin, turşu, maden suyu, beyaz ekmek gibi yiyeceklerden kaçının, tuzsuz ekmek tüketin.

BÖBREK HASTALIKLARI
Yaz oruçları hem fazla sıcaklara bağlı su kaybının çok olması hem de uzun açlık zamanınca bedene su alımının az olması sebebiyle böbrek sıhhati açısından ehemmiyetli. Düzey 1-2-3 böbrek yetmezliği hastaları çok akışkan alabiliyorsa ve eşlik eden hastalığı yoksa kreatinin, üre hakimiyeti yapılarak oruç yakalayabilir. Ancak diyalize giren düzey 5 ve diyaliz hazırlığı yapılan düzey 4 hastalarının salt surette oruç yakalaması mahzurlu.

NE YAPMALI?

Hekiminiz onay veriyorsa, kreatinin ve üre seviyelerine baktırarak oruç yakalayabilirsiniz. Ancak testlerin Ramazan zamanınca en az 1 kez yinelenmesi gerekir.

Akışkan alımına dikkat edin, iftar ile sahur arasında saatlere yayarak kesinlikle en az 2 litre su için.

Su kaybının yoğun olacağı öğle sıcaklarında dışarı çıkmamaya çalışın.

MİGREN

Dr. Aytaç Karadağ, “Migren hastalarında uyku ve yemek kumpasına riayet edilmesi, sahura kalkılarak oruç yakalanması, migreni artıran gıdalardan uzak durulması halinde baş sızısı hamleleri seyrekleşirse oruç yakalanabilir” diyor.

NE YAPMALI?

Hekiminiz oruç yakalayabileceğiniz mevzusunda onay verdiyse, ilaçlarınızı Ramazan’a göre ayarlayarak kumpaslı için.

İftarla sahur arasında bol su tüketin.

Kumpaslı uykunuzu almaya itina gösterin.

Açlıkla beraber çoğalacak stres, migren hücumunu artıracağı için oruçluyken, gün içinde stresi minimalize edecek biçimde yaşam stilinizi düzenleyin.

Migreni tetikleyen, özellikle gözetici madde bulunan sosis, salam, sucuk gibi şarküteri mahsulleri ile çikolata, turşu, kabuklu çerezler gibi yiyeceklerden uzak durun.

Bir cevap yazın